Japanse makaak

De Japanse makaak, de noordelijkst levende primaat van de wereld, heeft een aantal verrassende talenten, zoals zwemmen en overleven in de sneeuw. In kustgebieden zwemt dit dier en duikt hij naar voedsel, in de bergen is hij bestand tegen temperaturen tot min vijftien graden Celsius, vandaar zijn bijnaam 'sneeuwaap'.

De paartijd valt meestal in de late herfst; de jongen worden zes maanden later geboren, aan het einde van de lente. Het vrouwtje krijgt maar één jong, dat zo'n vijfhonderd gram weegt. Net als bij de andere primaten zijn de jongen lange tijd afhankelijk van de moeder en na één jaar zijn ze pas gespeend. De pasgeborenen staan in het middelpunt van de belangstelling; de andere vrouwtjes van de familie verzorgen de vacht van de moeder om een glimp op te vangen van het jong in de hoop het misschien zelfs even te mogen vasthouden. Mannetjes en vrouwtjes voeden hun kinderen samen op en nemen ook de zorg van andere jongen in de groep op zich.

Japanse makaken leven in grote groepen van twintig tot honderd apen. De leider is het dominante mannetje (alfa), dat wordt bijgestaan door twee of drie sterke volwassen mannetjes. De volwassen vrouwtjes hebben hun eigen strakke structuur. De jonge vrouwtjesapen nemen de rang van hun moeder over; het dominante mannetje heeft zijn plek soms te danken aan de status van zijn moeder. Met uitzondering van de leiders, zijn de mannetjesapen tijdelijk aanwezig zodra ze geslachtsrijp zijn. Ze leven van groep tot groep, terwijl de vrouwtjes bij dezelfde groep blijven. Deze sociale dieren slapen in grof gebouwde boomnesten en brengen de dag op de grond door, op zoek naar voedsel.

Japanse makaken eten voornamelijk fruit, maar houden ook van zaden, granen, wortels, paddestoelen, insecten en boomschors. Zij leven namelijk in heel uiteenlopende leefgebieden. Tijdens de winter grabbelen de apen onder de sneeuw naar schors, wortels en winterknoppen. Omdat dit een vrij pover dieet is, vertrouwen de apen op hun voorraadje wintervet. Makaken in kustgebieden vullen dit voedsel soms aan met zelf opgedoken schaaldieren.

Traditioneel hebben de Japanners eerbied voor de makaak, maar soms is de relatie met de mens gespannen. Er zijn 35.000 tot 50.000 Japanse makaken, maar het aantal wordt minder door de verkleining van hun leefgebied ten gevolge van ontbossing. Veel apen leven in nationale parken die veel bezoekers trekken. Hun gedrag neemt in de winter soms bedreigende vormen aan, wanneer hongerige groepen de oogst plunderen. Hoewel makaken beschermd zijn, maken boeren ze soms af.

Toevoegen aan: del.icio.us | Digg